Το Ένστικτο Δεν Είναι Στρατηγική: Η Τυφλή Ζώνη της Εταιρικής Ασφάλειας

«Δεν τον εμπιστεύομαι.»
Σε πόσες εσωτερικές έρευνες ξεκινά η συζήτηση με αυτή τη φράση;
Στον χώρο της εταιρικής ασφάλειας, το ένστικτο συχνά βαφτίζεται εμπειρία. Όμως το ένστικτο δεν καταγράφεται. Δεν τεκμηριώνεται. Δεν αντέχει σε νομικό έλεγχο. Και όταν η απόφαση αφορά απάτη, καταγγελία ή απόλυση, το λάθος δεν είναι απλώς προσωπικό. Είναι θεσμικό.
Η μεγαλύτερη τυφλή ζώνη της εταιρικής ασφάλειας δεν είναι η τεχνολογία. Είναι ο ανθρώπινος παράγοντας.

Νικόλαος Φραγκιάς
Ψυχολόγος και Behavioral Analyst
Ιδρυτής του Behavioral Analysis Lab International

Ο Μύθος του «Το Κατάλαβα Από Το Βλέμμα»

Η μη-λεκτική επικοινωνία έχει γίνει πεδίο υπεραπλουστεύσεων. Οι micro-expressions που μελέτησε ο Paul Ekman δεν είναι ανιχνευτής ψεύδους. Κανένα μεμονωμένο σημάδι δεν είναι.

Δεν υπάρχει «κοίταξε αλλού άρα λέει ψέματα». Δεν υπάρχει «άγγιξε τη μύτη άρα κρύβει κάτι».

Η αξιολόγηση γίνεται σε μοτίβα — γλωσσικά, συμπεριφορικά, γνωστικά. Σε clusters, όχι σε στιγμές. Όποιος βασίζεται σε μεμονωμένα σημάδια, παίρνει μεμονωμένα λάθη.

Πίεση Δεν Σημαίνει Πληροφορία

Στις εσωτερικές έρευνες, πολλοί θεωρούν ότι η πίεση αποκαλύπτει την αλήθεια. Στην πράξη, αποκαλύπτει άμυνα. Τεχνικές όπως το Cognitive Interview έχουν δείξει ότι η σωστή δομή ερωτήσεων αυξάνει την ποιότητα και την ακρίβεια της πληροφορίας. Δεν είναι τυχαίο ότι οργανισμοί όπως το FBI έχουν μετακινηθεί από confrontational μοντέλα σε information-gathering approaches.

Η διαφορά είναι απλή: Ο ανακριτής προσπαθεί να επιβεβαιώσει. Ο επαγγελματίας ασφάλειας οφείλει να διερευνήσει.

Insider Threat: Δεν Εμφανίζεται Ξαφνικά

Καμία σοβαρή εσωτερική παραβίαση δεν ξεκινά από το μηδέν. Προηγούνται μετατοπίσεις: Αλλαγή στη γλώσσα – Απόσυρση από την ομάδα – Δικαιολογητικές αφηγήσεις – Κανονικοποίηση ρίσκου.

Το ερώτημα δεν είναι «λέει ψέματα;». Το ερώτημα είναι «τι έχει αλλάξει;».

Όταν δεν υπάρχει κοινή γλώσσα παρατήρησης, τα σημάδια χάνονται μέσα στη ρουτίνα.

Από το Feeling στο Framework

Στο Behavioral Analysis Lab International η προσέγγιση βασίζεται σε δομημένη παρατήρηση, σύγκριση baseline, ανάλυση περιεχομένου και τεκμηρίωση ρίσκου, τα τελευταία χρόνια εκπαιδεύουμε τμήματα HR σε Advance Behavioral Interviewing με την εταιρεία μας DES Corporate Solutions. Δεν εκπαιδεύουμε ανθρώπους να «διαβάζουν» άλλους. Εκπαιδεύουμε επαγγελματίες να παίρνουν αποφάσεις που αντέχουν σε έλεγχο. Η εταιρική ασφάλεια δεν είναι θέμα διαίσθησης. Είναι θέμα συστήματος. Και σε έναν κόσμο αυξημένου ρίσκου, το σύστημα κάνει τη διαφορά ανάμεσα στην υποψία και στην απόδειξη.

Στο Behavioral Analysis Lab, η δύναμή μας βρίσκεται στη διαφορετικότητα της ομάδας μας. Συνδυάζουμε ψυχολόγους, εγκληματολογικούς αναλυτές, ειδικούς στη μη-λεκτική επικοινωνία, επαγγελματίες corporate training και συμβούλους στρατηγικής, δημιουργώντας ένα πολυεπιστημονικό περιβάλλον όπου η επιστήμη συναντά την εφαρμογή. Η ποικιλία γνωστικών πεδίων, πολιτισμικών εμπειριών και επαγγελματικών διαδρομών μάς επιτρέπει να προσεγγίζουμε τον ανθρώπινο παράγοντα όχι μονοδιάστατα, αλλά συστημικά.